Dilseverlere

DİL DERNEĞİ’NİN YENİ SÖZLÜĞÜ ÇIKTI!

  

Bir dilin sözvarlığı, o toplumun dünyaya bakışını, değer yargılarını, bilimde, sanatta aldığı yolu, gelenek ve göreneklerini yansıtır. Bir dilin sözlüğü (sözlükleri) de o dilin aynasıdır. Türkiye Türkçesi, bu aynaya epey geç kavuşmuştur. Kapağında “Türkçe Sözlük” yazan ilk yapıtı Atatürk’ün kurduğu Türk Dil Kurumu yayımlamıştır. Daha sonra birçok değerli kişi ve kurumun sözlükleri birbirini izlemiştir. Bu nedenle 1945 baskılı ilk sözlüğe, bütün sözlüklerin kaynağı gözüyle bakabiliriz. İlk sözlüğü Mehmet Ali Ağakay hazırlamış; yapıt, Besim Atalay, İbrahim Necmi Dilmen, Fuat Köseraif, Reşat Nuri Güntekin, Agop Dilâçar gibi aydınlarca denetlenmiştir. Sözlüğün sonraki baskıları pek çok dilci ve yazıncının emeğiyle hazırlanmıştır. Atatürk’ün kurduğu Türk Dil Kurumu 1983’te kapatılmış; 12 Eylül hukuksuzluğunun yarattığı resmi TDK, ölçünlü dil ve yazım birliğini bozmuş; bozuk öğeleri içeren sözlük ve kılavuzları, eğitim kurumlarına sokulmuştur.

 

1987’de kurulan Dil Derneği, Atatürk’ün kurumunun amacını üstlenmiştir. Sözlük hazırlarken devrimin ışığında bilim ve sanat dili olarak yenileşen Türkçeyi izlemektedir. Her baskıda, Atatürk’ün kurumunun ilkeleri ve 1983 baskılı sözlüğü kaynak alınmaktadır. Metinleri kapsayan veritabanına dayanarak kullanım sıklığı olmayan sözcük ve öbekleri maddebaşına taşınmamakta, dilin mantığını zorlayarak sözvarlığını şişirmekten özenle kaçınılmaktadır. Sözlüğün 3. baskısına birçok yeni sözcük, söz öbeği ve terim eklenmiş, kullanımdan düşen öğeler, Türkçesi yerleşen yabancı sözcükler çıkarılmıştır. Dil Derneği yayını olan sözlüğün sayfa sayısı 2005 baskısından az, sözcük (sözcük öbeği, terim) sayısı daha çoktur. Derneğin hazırladığı yaygın yazım biçimlerini koruyan Yazım Kılavuzu’nun 9. baskısının sözcük dizelgeleri de Türkçe Sözlük’e koşut olarak varsıllaşmıştır. Kılavuzun 9. baskısı Cumhuriyet Kitapları içinde yayımlanmıştır.

Read the rest of this entry »

{lang: 'tr'}

Vesayet?

Bir Şeyleri Zapturapt Altına Almak Zamanı Gelmiştir

 

 

Dizi izlemeyen var mıdır? Bence yoktur. Her ne kadar türlü çeşitli yakınmalar oluyorsa da, kabul edelim, hepimiz bu televizyon izlencelerini izliyoruz. Şu ya da bu ölçüde… Her bir şeyleri bir yana koyarak ya da kıyısından köşesinden…

 

Read the rest of this entry »

{lang: 'tr'}

Sanki Malum Olmuş…

İleri Görüşlülüğün Böylesi

 

 

Tam iki yıl iki ay önceki bir televizyon izlencesi geldi birden aklıma: Mehmet Ali Birand, şu bol ödüllü enkırmen, 24 Eylül 2010 gününün ilk dakikalarında Ahmet Türk’ü konuk ediyor. Kanal D 32. Gün duyurusunda, “Öcalan ile devletin büyük pazarlığında ne konuşuluyor, pazarlıkta hangi maddeler tartışılıyor, Kürt sorununda Türkiye’yi şimdi ne bekliyor” diye merak uyandırmış…

 

Başlıklar şunlar:

Read the rest of this entry »

{lang: 'tr'}

Habercinin Sorumluluğu

Haber Dilinden Ne Haber?

 

 

 

Yazılarımda çok zaman siyaset, kamu yönetimi ve benzeri alanlarda olup bitenler üzerine ahkâm kesiyorum. Haddim olmayarak… Ara sıra da basın-yayın âleminden yakınmalarım oldu. Böyle olması benim kabahatim değil, buna sebep bu ortamları yaratanlardır.

Read the rest of this entry »

{lang: 'tr'}

Gündem Ciddi

Sandığın Dayanılabilemez Ağırlığı

 

 

Yok, hayır, bu, gündemi değiştirmek için yapılmış bir şey değil. Bu sefer gerçek bir gündem maddesiyle karşı karşıyayım:

 

Şişli Kaymakamlığı, Şişli Belediyesi’nin şu belediyelere ilişkin son yasa dolayısıyla yapacağını duyurduğu simgesel halkoylamasına izin vermemiş. Sandıklar ortada kalmış…

Read the rest of this entry »

{lang: 'tr'}

Belki Bilmeyen Vardır

Cumhurbaşkanı’nın Güvenliğini Kim Sağlıyor?

 

Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı’nın güvenliğini Cumhurbaşkanlığı Muhafız Alayı sağlıyor. Bu birliği, Mustafa Kemal’in güvenliğini sağlamak için Türkiye Millet Meclisi Muhafız ve Tören Taburu’na bağlı bir birlik olarak 18 Temmuz 1920’de Üsteğmen İsmail Hakkı Tekçe kurdu. Birlik, Cumhuriyet’in ilanından sonra mevcudu 2 bin 500’e çıkarılarak alay düzeyine getirildi ve TBMM Muhafız ve Tören Taburu da bu alaya bağlandı.

21 Aralık 2011 tarihinde yapılan değişiklikle TBMM Muhafız ve Tören Taburu kaldırıldı, bu birliğin askerleri de bağlı oldukları Cumhurbaşkanlığı Muhafız Alayı’na döndüler.

Cumhurbaşkanlığı Muhafız Alayı’ndaki askerlerin üniformalarının, öbür askeri birliklerden farklı olarak Türk rengi olan turkuvaz renginde olduğunu da belirteyim.

 

Read the rest of this entry »

{lang: 'tr'}

« Previous entries Sonraki Sayfa » Sonraki Sayfa »

Improve the web with Nofollow Reciprocity.