Ufak Şeyler

Sinek de Küçük Ama…

 

 

Liramızın bir eksiği olduğunu bilmiyordum. Fazlalıkları vardı, onlar da atılmıştı. Sıfırları yani… Bu ameliyat için, “paramıza itibar kazandırıldı” da diyorlar. Ancak, bu işlemin ardından milletin kafasında bir karışıklık baş gösterdi; sanki beynimiz paramızdakinin aksine başarısız bir ameliyat geçirmiş: parasal şeylerden söz ederken milyardan, milyondan vazgeçip de bine, bire inemedik. Belki de bu durum, büyük şeylere merakımızdandır, kesin bir şey diyemem. Ancak şunu söyleyebilirim, memleket yöneticilerinin bile bir yatırımdan söz ederken milyar yerine trilyon dediğini duymuşluğum vardır. Her ne hâl ise, liramızın altı sıfırlı hâlinden kopamayanlarımız hâlâ çoğunlukta. Bunlar yine iyi, zorlaya zorlaya anlayabilenler oluyor; ya bin yerine milyon diyenler? Çıldırmak işten değil… Kafa karışıklığı kötü şey.

Ne diyordum, evet, liramızın bir eksiği olduğunu bilmiyordum. Meğer bir ‘simge’si yokmuş… Malum, bu eksikliği gidermek için Merkez Bankamız bir yarışma düzenledi ve belirlenen simge Mart’tan bu yana ağır aksak kullanıma girdi.

Girdi de ne oldu? “Türk Lirası’na kazandırılan itibarın perçinlenmesi ve dünyada bilinirliğinin artırılması” sağlanmış oldu. Ancak, para miktarını ifade etmedeki kafa bulanıklığımız yetmezmiş gibi, bir de bu simgenin, parasal değeri belirten sayının hangi tarafına konacağı, sayıya bitişik mi yoksa ayrık mı olacağı meseleleri çıktı ortaya. Millet birbirine soruyor… Bu sorunun yanıtını kim verecekti?

Pek doğal olarak Merkez Bankamız. Verdi de:

“Uluslararası uygulamalara paralel olarak simge, rakamın (parasal tutarın) solunda ve boşluk bırakılmadan kullanılır.”

Diyecek bir şey yoktu. Madem ‘uluslararası uygulama’ diye bir şey vardı, örneğin yüzde imini (%) de oranı belirten sayıdan sonra koymalıydık… Sonra, … Hayır, hayır, örnekleri uzatmayacağım.

“Oğlum” dedim, kendime, “memleketin onca derdi varken küçücük bir TL simgesinin yeriyle meriyle aklını yoracak şeyin mi var senin?” Yok sağında olacakmış, yok solunda… Yok bitişik olacakmış, yok ayrı duracakmış…  İşim mi yoktu? Böyle ufak şeyleri şey etmeye değmezdi…

Ama… Her şeyin bir aması olduğu gibi bu durumun da bir aması vardı tabii. “Sinek küçüktür ama mide bulandırır” sözünü niye söylemişlerdi?

Sonunda bu simge meselesini beklemeye aldım. O beklerken beklerken dün Dil Derneği’nden tam gönlüme göre bir duyuru gelmez mi? “TÜRK LİRASI İMİ (), SAYIDAN ÖNCE KULLANILAMAZ!” diyor.

“Türkçenin mantığını zorlamak, dahası bozmak için ne gerekirse yapılıyor. İşin acı yanı, bu yanlış gidişin ve uygulamaların başını devlet kurumları çekiyor.

Yıllardır yabancı adlandırmanın, yabancı dille eğitimin sakıncalarını anlatıyoruz. Acı olan şu ki bu yanlış gidişi ve uygulamaları devlet kurumları ve üniversite yönlendiriyor.

Türk lirasına bir simge bulundu; yine devlet kurumlarının yönlendirmesiyle şöyle kullanımlar ortaya çıktı:

134…

134+KDV…

Bu kullanımları şöyle okuyacaksınız:

Türk Lirası 134

Türk Lirası 134+KDV

Bu, Türkçenin biçimbilgisine, tamlama kurma mantığına uymayan, İngilizcenin mantığını Türkçeye zorla, öykünerek uygulayan bir kullanım biçimidir.

Ne yazık ki bu zorlama kullanım biçimleri çok uzun zamandır Türkiye Cumhuriyeti yurttaşlarının ortak dili Türkçeye büyük zararlar vermektedir.

Öteden beri, “Hotel Çiçek; Otel Çiçek; Cafe Çiçek; Restoran Çiçek; Cinema Çiçek; Coiffeur Çiçek…” gibi kullanımlarla Türkçeyi yaralayanlar, şimdi de bu yanlışları TL simgesini yanlış yerde kullanarak derinleştiriyorlar. Ne acı ki bu yanlışa devletin kurumları ve üniversite yol açıyor.

Türkçeye saygısızlık ötesine geçen bu yanlış kullanıma çanak tutanları kınıyoruz!”

İmza: “Dil Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Sevgi Özel”

*

Dil Derneği, dilimize yakışmayan her olayda adına yakışanı yapmaktan geri durmaz. Bu TL simgesinin kullanılışı konusunda da görevini yerine getirdi.

Şimdi, bu işe Türk Dil Kurumu’nun ne diyeceğini merakla bekliyorum.

 

İnal Karagözoğlu

Yalıkavak, 4 Temmuz 2012

 

 

 

_______________________

simge: Belli bir insan topluluğunun uzlaşarak kendisine belli bir anlam yüklediği somut nesne ya da işaret, remiz, rumuz, timsal, sembol; bir düşünceyi, soyut bir kavramı belirten somut nesne ya da işaret; bir özelliği tümüyle kendi üzerinde toplayan örnek; bir elementi kısa olarak belirtmek için kabul edilmiş, kararlaştırılmış harf ya da harfler; ikon.

 

im: Anlamlı iz, anlam yükletilen şey, işaret; herhangi bir şeyi belirleyici durum ya da davranış, belgi, nişan, alamet; birlik ve kuruluşların kullandıkları bir tür parolaya verilen ad.

 

 

© 2012 İK

{lang: 'tr'}

Post a Comment

Improve the web with Nofollow Reciprocity.